18-05-2022
 
 
 
  :: Ana Menü
 
 
 
Duyurular
AKIL IÇIN YOL BIRDIR

(THERE IS but
ONE WAY for REASON)
       
(linkleri SAG TIKLAYIN
                                 lütfen)

Sn.Soner YALÇIN'dan 
dikkate değer bir yazı: 
Edebiyatla 
               Ahmaklaştırma
https://www.sozcu.com.tr/
2021/yazarlar/soner-yalcin
/edebiyatla-ahmaklastirma
-6335565/
 


Önerdigimiz sayfalar:
M. SAID ÇEKMEG?L 
anisina
https://www.facebook.com/
groups/35152852543/?mul
ti_permalinks=1015385
0899667544&notif_t=grou
p_highlights&notif_id=147
2405452361090




Nuri BiRTEK
                kardeşimizin
(facebook sayfasından 
              ilginç tespitler)
https://www.facebook.
com/nuri.birtek




Raci DURCAN
                  kardeşimizin
(facebook sayfasından
             ilginç tahliller)
https://www.facebook.com
/raci.durcan?fref=ts



Mesut TORAMAN
                   karde?imizin
(facebook sayfas?ndan
dikkate de?er görüntüler)
https://www.facebook.
com/mesut.toraman.52









M. Selami Çekmegil 
                          kimdir!









    ____________________
BU SITE
    Selami ÇEKMEG?L’in
Yegenleri:
    Melike TANBERK ve 
    Fatih ZEYVELI'nin
 beyaz.net ekibi ile birlikte
      M.Said ÇEKMEGIL 
  an?sina ARMAGANIDIR!  


   Anasayfa arrow Medyadan Seçmeler arrow İSLAM EKONOMİSİNDE BÖLÜŞÜM (devamı Türkçe)
İSLAM EKONOMİSİNDE BÖLÜŞÜM (devamı Türkçe) PDF Yazdır E-Posta
Kullanıcı Oylama: / 0
KötüÇok iyi 
Yazar Dr.Nilgün Tunçcan ONGAN*   
05-12-2013
İSLAM EKONOMİSİNDE BÖLÜŞÜM(**) (abstract: İng.;devamı metin Türkçe)
                                                                                                            
                                    Dr. Nilgün Tunçcan ONGAN*
ABSTRACT 
An economic system shaped by Islamic clauses requires analyzing
its approaches about social classes and property relations within the
production process, in order to explore whether or not it will be able
to form a real alternative choice on the basis of economic justice.
In this way, it is possible to achieve the general means of evidence
of Islamic approach on distribution problem and industrial relations
system which is shaped as a result of mutual power of parties. Besides,
in the course of discussions about Islamic view as an alternative
economic model, it is very important to determine that; to which
conclusions the Islamic clauses will render today rather than their
aim of divine inspiration in the medieval times.

GİRİŞ
Kapitalizm teknik sınırlarına yaklaştığı nispette alternatif arayışları da çoğalmaktadır.
Sistemi yeniden üretmek yolundaki çabalar emek cephesindeki sorunları
derinleştirirken alternatif arayışlar çoğunlukla sosyal adaletçi söylemler
üzerinden geliştirilmektedir. Bu çerçevede, gündeme gelen kimi revizyonlar da
çoğu zaman alternatifmiş gibi değerlendirilmektedir.

Oysa, üretim ve mülkiyet ilişkilerini göz ardı ederek geliştirilen düzenleyici
politikaları “kapitalizme alternatif ” olarak değerlendirmek doğru olmayacaktır.
Çünkü, tarihsel süreç sosyal adalete ilişkin belli mekanizmalar sisteme entegre
edilmediği ölçüde kapitalizmin işleyişi konusunda ciddi sorunlar yaşandığını ortaya
koymaktadır.

Buna karşılık, sistem içi bile olsa, daha adil seçenekler; işçi sınıfının günlük
refahı açısından olduğu kadar örgütlü hareketin uzun dönemli etkinliği bakımından
da önem taşımaktadır. Kaldı ki; refah devleti politikaları küreselleşme
koşullarında düşünüldüğünde, sermaye açısından önceki rejimin yapısından kaynaklanan
avantajları da oluşturmamaktadır. Bu durumda, en azından günümüz
koşullarında, bu politikaları ütopyaların sonu olarak değerlendirmek de doğru
olmayacaktır.

Farklı refah tedbirlerinin her biri; bu tedbirleri geliştiren yaklaşımlar açısından
politik bir sonuç niteliği taşımaktadır. Bunların etkin olabilmesi için de
sistemli bir işleyişe ihtiyaç duyulmaktadır. Bu sistematiğin oluşmasında, o yaklaşımın,
iktisadı ve bölüşüm sorunun tanımlama yöntemi belirleyici olacaktır. Dolayısıyla,
her politik sonuç uyarlayıcı mekanizmalarıyla birlikte belli bir metodolojinin
ürünü olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bu durumda, bölüşüme ilişkin önlemlerin ne ölçüde alternatif ve/ veya etkin
olabileceğini değerlendirebilmek için, öncelikle, bu önlemleri geliştiren yaklaşımların
perspektifini ortaya koymak gerekmektedir. Bu düşüncelerden hareketle,
bu çalışmanın amacı da; İslam iktisadının endüstri ilişkileri alanındaki açılımlarını
kendi metodolojik tutarlılıkları kapsamında biçimlendirdiği sınıfsal perspektif
çerçevesinde değerlendirmeye çalışmaktır.

I. İslam İktisadının Metodolojisi
İslam İktisadının kökeninde; İslam realitesinin yalnız bir ritüeller dizisinden
ibaret olmadığı görüşü yer almaktadır. Buna göre; bu dinin sadece vicdanlara
indirgenebilecek bir inanç sistemi olmadığı belirtilmekte ve tümüyle bir yaşam
biçimi olarak İslam’a dönüşün pratik karşılığını teşkil edebilmek için de; pek çok
disiplinin İslami versiyonu teşkil edilmektedir.

Örgütlenen bu İslami disiplinlerin her biri “bütünün parçaları” olarak değerlendirilmektedir.
Bu parçaların belli bir ahenk içinde işleyebilmesi de İslamın
ahlaki prensipleri çerçevesinde faaliyet gösterildiği ölçüde mümkün hale gelmektedir.
Dolayısıyla, toplumsal hayatı düzenlemeye talip olan İslami disiplinlerin ortak
perspektifi; İslamın öngördüğü ahlaki değerleri yapılandıracak olan kural ve
hükümlerde somutlaşmaktadır.

Bu genel metodoloji iktisat disiplini çerçevesinde değerlendirildiğinde; örneğin,
Nasr, ekonomiyi “uygulamalı ahlak” olarak tanımlamakta ve ahlaki ilkeleri
uygulamayan bir ekonominin İslami açıdan mümkün olamayacağını belirtmektedir.
O’na göre ekonomi; İslamın ahlak prensiplerinin özel bir insani faaliyet
alanına tatbikini ifade etmektedir.

Zaim de iktisadı; “İslamın ahlaki ve ideolojik bir alt birimi” olarak tanımlamaktadır.
Buna göre, iktisat disiplini kendi ayrı varlığına sahip olmakta ancak
sistemin bütünlüğü içinde bir alt birim olma özelliği taşımaktadır.

Çekmegil ise, İslamın, iktisadi meseleleri kifayetsiz insan aklına terk edecek
kadar önemsiz bulmadığını belirtmektedir. İktisat disiplininin de; ahlak, hukuk,
politika gibi İslam dininin emir ve himayesi altında faaliyet gösterdiğini ve
onun kontrolüne bağlı olduğunu ifade etmektedir. Bu çerçevede, iktisadı imanın
bütününden ayrı düşünmenin mümkün olmadığı belirtilmekte ve bu yaklaşımın
sınırları; “ibadet olarak değil de hayatı idame ettirmek amacıyla yapılan ekonomik
faaliyetin müslümanları şirke götüreceği” anlayışına kadar genişletilmektedir.

Sistemi tümüyle değer yargıları ekseninde biçimlendiren metodoloji; İslami
kesim açısından sistemin adil işleyişini güvence altına alan yegane unsuru teşkil etmektedir.
Bununla beraber, bu yöntemin İslam iktisadını seküler iktisattan ayıran
temel özelliklerden biri olduğu belirtilmekte ve seküler alanda faaliyet gösteren
disiplinler değer yargılarını dışlamış oldukları gerekçesiyle eleştirilmektedir.
İktisadın ideolojik işlevi göz önünde tutulduğunda, bu alanda faaliyet gösteren
disiplinlerin değer yargılarını dışlayan bir tutum sergilemelerini eleştirmek
doğru bir yaklaşım ortaya koymaktadır. Nitekim, bu çalışmanın hazırlanması
esnasında benimsediğimiz yaklaşım da; kurulan teorilerin gerisindeki felsefi düşünce
sisteminden etkilendiği yönündedir. Bu çerçevede, Kazgan’ın da belirttiği
gibi, öncülüğünü Myrdal’ın yaptığı bu yöntemin iktisat teorisinin gerçek niteliğini
ortaya koyduğu yönündeki düşünceler tarafımızdan da paylaşılmaktadır.

Ancak, İslami yazın bu yolla yalnızca ortodoks iktisadın benimsediği bir
metodolojiyi tüm seküler alana teşmil etmekte böylece de; ahlak ve adalet mekanizmalarının
yalnızca din alanı içinde ve dini yöntem ile gerçekleşebileceği tezini
gündeme getirmektedir. Sistemin adil işleyişi ahlakın bir fonksiyonu olarak değerlendirilirken
ahlakın da dinin bir fonksiyonu olduğu varsayımı benimsenmektedir.
Bu yaklaşım seküler alanın “değer yargılarından arınmış” olduğu düşüncesi
ile birleştiğinde ise, kaçınılmaz olarak, din alanı dışında bir ahlak ve adalet mekanizması
tanımlanamayacağı sonucuna ulaşılmaktadır.
______________
* Dr. İ.Ü. İktisat Fakültesi, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü
İslam Ekonomisinde Bölüşüm 214
Timur Kuran; “Islam and Mammon”; 2004; (çevrimiçi); http://press.princeton.edu/
chapters/s7731.pdf; 08.05.2006.
Seyyid Hüseyin Nasr; “İslam’da Çalışma Ahlakı”; 2000; (çevrimiçi); http://www.igiad.
İslam Ekonomisinde Bölüşüm 215
Sabahaddin Zaim; İslam- İnsan Ekonomi; İstanbul; 1992; s.; 124.
M. Said Çekmegil; İslamda İktisat; İstanbul; 1966; s.; 43, 47.
Sabahaddin Zaim; İslam- İnsan Ekonomi; a.g.e; s.; 166.
Gülten Kazgan; İktisadi Düşünce; İstanbul; 2000; s.; 28.
_____
(**)Yukardıki bölümün alıntılandığı yazının internet sayfa linki:
http://www.calismatoplum.org/sayi19/ongan.pdf

Yorum

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilirler.
Lütfen hesabınıza giriş yapınız veya kayıt olunuz.

Powered by AkoComment 2.0!

Son Güncelleme ( 05-12-2013 )
< Önceki   Sonraki >


Advertisement

Kullanıcı Girişi
Ziyaretçi Sayısı
82150218 Ziyaretçi
 
www.beyaz.net